Επάνοδος του στείρου αρχηγικού δικομματισμού.

Μετά τα όσα διαδραματίστηκαν την περίοδο από την παραίτηση του προέδρου της Ν.Δ., την προσωρινή προεδρία του κόμματος αυτού και την ανάδειξη του νέου προέδρου του στις 10.1.16, φαίνεται ότι εισερχόμαστε σε επάνοδο του αρχηγικού δικομματισμού, δηλαδή του «σκηνικού» που εγκαινιάστηκε μετά την ανάδειξη του ΠΑΣΟΚ σε αξιωματική αντιπολίτευση στις εκλογές του 1977.

Ενός «σκηνικού» στο οποίο κυριαρχούσαν οι στείρες αντιπαραθέσεις των προέδρων της Ν.Δ. και του ΠΑΣΟΚ. Η νέα κατάσταση άρχισε να διαμορφώνεται μετά την ανάδειξη του ΣΥΡΙΖΑ σε αξιωματική αντιπολίτευση στις εκλογές του 2012.

Τότε φάνηκε ότι ο πρόεδρος του ΣΥΡΙΖΑ θα ήταν το δυνατό «χαρτί» του κόμματος αυτού για να πετύχει την παραπέρα αύξηση της επιρροής του στο εκλογικό σώμα. Πράγματι το κύριο βάρος της προεκλογικής περιόδου του Ιανουαρίου 2015, που οδήγησε στην «πρωτιά» του ΣΥΡΙΖΑ, έπεσε στους ώμους του προέδρου του κόμματος.

Στη διάρκεια του 8μήνου της πρώτης συγκυβέρνησης ΣΥΡΙΖΑ παρ’ όλο ότι –σε αντίθεση με τις προηγούμενες κυβερνήσεις– το υπουργικό συμβούλιο συνεδρίαζε συχνά, κυρίαρχο ήταν το πρόσωπο του πρωθυπουργού. Ταυτόχρονα συνεδρίαζαν και τα όργανα του ΣΥΡΙΖΑ, αλλά ο ρόλος του κόμματος στη διαμόρφωση της κυβερνητικής πολιτικής ήταν υποτυπώδης.

Την ατυχή, και επώδυνη για τη χώρα, απόφαση προκήρυξης δημοψηφίσματος την έλαβε ο πρωθυπουργός, και η «επιτυχία» του «όχι» οφείλεται αποκλειστικά σ’ αυτόν, όπως φάνηκε την περίοδο που προηγήθηκε της ημέρας διεξαγωγής του.

Μπροστά, όμως, στις ολέθριες συνέπειες που θα είχε η έξοδος της χώρας από την ευρωζώνη, αναγκάστηκε να υποταχθεί στους δανειστές και να υπογράψει το τρίτο Μνημόνιο.

Για την απόφασή του αυτή αμφισβητήθηκε από εκείνους που –με τελείως κοινοβουλευτικά αντιδεοντολογικό τρόπο– αποσχίστηκαν από το κόμμα και σχημάτισαν μέσα στη Βουλή τη Λαϊκή Ενότητα, αλλά, τελικά, κυριάρχησε και πάλι, και ο ΣΥΡΙΖΑ κέρδισε την «πρωτιά» και στις εκλογές του Σεπτεμβρίου και σχημάτισε τη δεύτερη κυβέρνηση ΣΥΡΙΖΑ-ΑΝ.ΕΛΛ., με ένα, όμως, αποδυναμωμένο κόμμα, γεγονός που ενίσχυσε ακόμα περισσότερο τον αρχηγικό του χαρακτήρα.

Ο αρχηγικός χαρακτήρας του ΣΥΡΙΖΑ ενισχύεται από το γεγονός ότι η κυβέρνηση ΣΥΡΙΖΑ-ΑΝ.ΕΛΛ. είναι υποχρεωμένη, παρά τις όποιες αντιρρήσεις του κόμματος, να εφαρμόσει τις δεσμεύσεις της χώρας απέναντι στους δανειστές μας.

Δεν είναι, όμως, μόνο εξαιτίας του Μνημονίου ότι τις αποφάσεις τις παίρνει μόνος του ο πρωθυπουργός. Το ίδιο συμβαίνει και με αποφάσεις που απεμπολούν βασικές δεσμεύσεις του κόμματος, με χαρακτηριστικότερη εκείνη για την καθιέρωση της μιας και μοναδικής απλής αναλογικής (βλέπε σχετικά άρθρο μου στην «Εφημερίδα των Συντακτών» της 4.12.15).

Το «αντίπαλον δέος» για να διαμορφωθεί πλήρως το «σκηνικό» της συνέχισης του αρχηγικού δικομματισμού δεν υπήρχε μετά τις διαδοχικές ήττες της Ν.Δ., ενός αρχηγικού από την ίδρυσή του κόμματος. Η ανάδειξη του νέου προέδρου της και αρχηγού της αξιωματικής αντιπολίτευσης φαίνεται ότι ανέδειξε το έτερο σκέλος για τη συνέχιση του αρχηγικού δικομματισμού.

Πράγματι τόσο οι πρώτες δηλώσεις του προέδρου της Ν.Δ. όσο και οι απαντήσεις σ’ αυτές του πρωθυπουργού και προέδρου του ΣΥΡΙΖΑ πριν και μετά τη συνάντησή τους στις 19.1.16 θυμίζουν ανάλογες αντιπαραθέσεις των αρχηγών της Ν.Δ. και του ΠΑΣΟΚ, ιδιαίτερα τη δεκαετία του ’90 ανάμεσα στον ιδρυτή του ΠΑΣΟΚ και τον τότε πρόεδρο της Ν.Δ. (και πατέρα του νέου αρχηγού της).

Οι αντιπαραθέσεις των αρχηγών ΠΑΣΟΚ-Ν.Δ., μετά τα πρώτα έτη διακυβέρνησης της χώρας από το ΠΑΣΟΚ, ήταν στείρες. Είναι κοινός τόπος ότι το ΠΑΣΟΚ, ένα κόμμα που διακήρυσσε την «Αλλαγή», βαθμηδόν υιοθέτησε όλες τις βασικές επιλογές της Ν.Δ., δηλαδή έγινε ένα κόμμα όχι αλλαγής, αλλά της διαπλεκόμενης εναλλαγής για την εφαρμογή των ίδιων βασικά πολιτικών. Τελικά το ΠΑΣΟΚ αφομοίωσε πλήρως την πολιτική αυτή και συγκυβέρνησε με τη Ν.Δ. και είναι, φυσικά, παράδοξο να δηλώνει η σημερινή πρόεδρός του ότι το κόμμα της το «χωρίζει άβυσσος από τη Ν.Δ.».

Στείρες είναι και οι πρώτες αντιπαραθέσεις του νέου αρχηγού της Ν.Δ. και του πρωθυπουργού και προέδρου το ΣΥΡΙΖΑ, δεδομένου ότι τα κόμματά τους έχουν ψηφίσει το νέο και λίαν επαχθές τρίτο Μνημόνιο. Από την πλευρά του πρωθυπουργού είναι στείρα η αντιπαράθεση, δεδομένου ότι η κυβέρνησή του, αντίθετα με ό,τι πιστεύει ο ΣΥΡΙΖΑ, συμμορφώνεται πλήρως προς τις υποδείξεις των δανειστών. Είναι, δηλαδή, μία ακόμα μνημονιακή κυβέρνηση.

Το ίδιο, όμως, ισχύει (και μάλιστα περισσότερο) για τον νέο αρχηγό της Ν.Δ., δεδομένου ότι οι υποδείξεις αυτές ταυτίζονται με θέσεις του κόμματός του και τις δικές του, τις οποίες μάλιστα έκανε πράξη όταν ήταν υπουργός στη μνημονιακή κυβέρνηση Ν.Δ.-ΠΑΣΟΚ.

Η συνέχιση του «σκηνικού» του στείρου αρχηγικού δικομματισμού θα ενισχύσει την απογοήτευση του κόσμου από τα πολιτικά κόμματα και τους αρχηγούς τους και θα συμβάλει στο να ενταθεί το «κλίμα» παραίτησης που επικρατεί στο εκλογικό σώμα, ένα «κλίμα» δυσοίωνο για το μέλλον του τόπου.

* πρώην: αντιπροέδρος της Βουλής, υπουργός και καθηγητής της ΑΣΟΕΕ

πηγή

Advertisements
This entry was posted in Αναδημοσίευση από Εφημερίδα των συντακτών. Bookmark the permalink.

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s